Aanpak van destructief gedrag bij jongeren en jongvolwassenen
Hoe pak je zelfverwonding nu kortdurend aan en wat zeg je wél of niet tegen de ouders?
Wanneer is gamen ‘gewoon veel gamen’ en wanneer wordt het verslaving? En wat zijn tools om ermee aan de slag te gaan?
Hoe geraak je in gesprek over alcohol- of drugsgebruik zonder dat iemand meteen dichtslaat? En hoe werk je hier richting verandering in de eerste lijn?
Wat kan je in de eerste lijn al doen met eetproblemen of een beginnende eetstoornis? En wanneer is er toch meer nodig? Hoe werk je samen met andere professionals?
Wat leer je in deze module?
Jongeren en (jong)volwassenen die allerlei mogelijk destructief gedrag stellen, via automutilatie, eetproblemen, overmatig schermgebruik of middelengebruik, vragen om een doordachte maar ook warme aanpak. In deze module leer je niet alleen hoe je deze gedragingen herkent en analyseert, maar ook hoe je als eerstelijnspsycholoog écht het verschil kunt maken. Je gaat naar huis met concrete tools, duidelijke kaders voor doorverwijzing én meer vertrouwen in je eigen aanpak.
Doelen van de module
Na het volgen van deze module ben je in staat om:
- Destructief gedrag (zelfverwonding, eetproblemen, schermverslaving, middelengebruik) te herkennen, analyseren en bespreekbaar te maken
- Concrete tools in te zetten die aansluiten bij de eerstelijnscontext
- Weloverwogen te beslissen wanneer je zelf begeleidt en wanneer doorverwijzen de beste keuze is
- De context — ouders, school, huisarts — doelgericht en constructief te betrekken
- Cliënten te begeleiden naar gezondere coping strategieën en meer zelfzorg
Programma
Workshop 1 — Eetproblemen in de eerste lijn - 02/10/2026 - live
Eetproblemen en beginnende eetstoornissen komen steeds vaker voor in de eerste lijn. In deze lesdag verken je de grens tussen wat jij als eerstelijnspsycholoog zelf kunt aanpakken en wanneer doorverwijzen de juiste stap is. Je ontdekt hoe je samenwerkt met de diëtist en de huisarts als een gedeeld team rond de cliënt, welke aanpak het meest werkzaam is, en hoe je de context — ouders, gezin, school — op een constructieve manier kunt betrekken.
Thema’s en onderwerpen:
- Detectie van eetproblemen en beginnende eetstoornissen in de eerste lijn
- Preventie: vroegtijdig ingrijpen en risicosignalen herkennen
- Grenzen van de eerste lijn: wanneer zelf begeleiden, wanneer doorverwijzen
- Samenwerking met diëtist, huisarts en andere eerstelijnsactoren
- Werkzame elementen in de aanpak van eetproblemen
- Context betrekken: ouders, gezin en omgeving
Docent: An Vandeputte | vzw Eetexpert Expert eetproblemen in de eerste lijn · praktische workshop met concrete tools en casusmateriaal
Workshop 2 — Gamen en schermgebruik: van gewoonte naar verslaving - 14/10/2026 - online
Overmatig schermgebruik en gamen worden steeds vaker als aanmeldklacht geformuleerd, vaak door de omgeving van de jongere. Tijdens deze lesdag leer je de achterliggende verslavingsmechanismen kennen, hoe je het probleem bespreekbaar maakt met jongeren die er zelf geen probleem in zien, en welke stappen ondernomen moeten worden om tot een oplossing te komen. Je staat uitgebreid stil bij de motiverende gespreksvoering als kernstrategie en ontdekt het belang van het betrekken van ouders om tot een succesvolle behandeling te komen.
Thema’s en onderwerpen:
- Onderscheid tussen intensief gebruik, problematisch gebruik en verslaving
- Hoe werken moderne games verslaving in de hand
- Gamen en schermgebruik als coping: functie en context
- Gespreksvoering met jongeren: weerstand, motivatie en aansluiting
- Toepassing van motiverende gespreksvoering bij weinig verandermotivatie
- De rol van ouders en gezinscontext: betrekken zonder te polariseren
- Opstellen van een actieplan
- Praktische handvaten voor begeleiding in de eerste lijn
Docent: Simon De Winter | Klinisch psycholoog, doctor in de pedagogie, cognitief gedragstherapeut & ervaringsdeskundige als gamer Expert motiverende gespreksvoering bij jongeren met gamingproblematiek · verbindt theorie met eigen ervaringsperspectief
Workshop 3 — Automutilatie en zelfverwondend gedrag - 23/10/2026 - online
Zelfverwondend gedrag is niet altijd zichtbaar, maar vraagt altijd om een doordachte reactie. In deze lesdag leer je de verschillende functies van automutilatie begrijpen en breng je dit samen met de cliënt in kaart. Je werkt aan het aanleren van functionele alternatieven en bespreekt hoe je de context betrekt op een manier die de therapeutische relatie versterkt in plaats van ondermijnt.
Thema’s en onderwerpen:
- Functies van zelfverwondend gedrag: regulatie, communicatie en zelfbestraffing
- Gezamenlijke analyse en functieanalyse met de jongere
- Alternatieven aanleren: emotieregulatie en coping strategieën
- Omgaan met zelfverwonding in de therapeutische relatie
- Betrekken van ouders en context: wat bespreek je wel, wat niet
- Wanneer verwijzen naar gespecialiseerde hulpverlening
Docent: Imke Baetens | Onderzoeker & auteur Auteur van ‘Zie me niet’ · toonaangevend expert zelfverwonding bij jongeren · verbindt wetenschappelijk onderzoek met praktijkgerichte toepassing
Workshop 4 — Hanteren van verslavingsgedrag in de eerste lijn - 29/10/2026 - live
Alcohol- en drugsgebruik is een veelvoorkomende manier waarop mensen met spanning en stress omgaan. In deze lesdag leer je hoe je middelengebruik bespreekbaar maakt in de eerste gesprekken, hoe je de ernst inschat en welke tools je als eerstelijnspsycholoog inzet. Je krijgt ook een helder kader voor doorverwijzing naar de tweede lijn en voor samenwerking met andere hulpverleners.
Thema’s en onderwerpen:
- Bevragen van middelengebruik in intake en begeleiding: aanpak en toon
- Onderscheid tussen gebruik, misbruik en verslaving
- Inschatten van ernst en risico: screeningsinstrumenten en klinisch oordeel
- Tools voor de eerste lijn: motiverende gespreksvoering en psycho-educatie
- Samenwerking met andere hulpverleners en ketenzorg
- Doorverwijzing naar de tweede lijn: wanneer en hoe
Hoofdocent: Katleen Schols | Klinisch psycholoog Ruime praktijkervaring in verslavingsgedrag en middelengebruik · specialist in de vertaalslag naar de eerstelijnspraktijk
Prijsklasse: € 130,00 tot € 440,00
Praktisch:
- Data 4-daagse module:
- vrijdag 02/10/2026 – live
- woensdag 14/10/2026 – online
- vrijdag 23/10/2026 – online
- donderdag 29/10/2026 – live
- Locatie live lesdagen: Dehuispsycholoog te Berchem, op wandelafstand van station
- Uurrooster: telkens van 9u30 tot 16u30 (6 uren les, 1 uur pauze), totaal 24 uren
- Verkies je om slechts enkele workshops te volgen? Je kan ook inschrijven per workshop/lesdag!
- kan betaald worden online, met overschrijving of via KMO portefeuille
Heb je verdere vragen?
Contacteer ons via info@elp-academie.be
Heb je interesse in de module maar passen de geplande data in najaar 2026 niet? Laat het ons hieronder even weten en we brengen je op de hoogte als er een nieuwe sessie wordt gepland.
Heb je verdere vragen?
Contacteer ons via info@elp-academie.be
Wil je je inschrijven? Log in of maak eerst een account aan.